Porady Tymoteusz Skwierawski

Żółta woda w wannie. Dlaczego woda ze studni leci przezroczysta, a po chwili rdzewieje?

Nalewasz do wanny lub ogrodowego basenu krystalicznie czystą wodę ze studni, a po kwadransie zamienia się ona w rdzawą zupę? Wyjaśniamy, skąd bierze się niewidzialne żelazo i jak skutecznie się go pozbyć.

Żółta woda w wannie. Dlaczego woda ze studni leci przezroczysta, a po chwili rdzewieje?

To jeden z najbardziej frustrujących momentów dla każdego posiadacza własnej studni głębinowej. Budujesz dom, odkręcasz kran nad śnieżnobiałą wanną i patrzysz, jak napełnia się ona krystalicznie czystą, pozornie idealną wodą. Wychodzisz z łazienki na 15 minut, a po powrocie przecierasz oczy ze zdumienia – woda zrobiła się żółta, mętna, a na dnie osadza się rdzawy nalot.

Ten sam dramat przeżywają co roku rodzice, którzy napełniają wodą ze studni ogrodowe baseny dla dzieci. Najpierw tafla jest przezroczysta, a następnego dnia woda przypomina mętną, pomarańczową herbatę.

Dwa oblicza żelaza: dlaczego go nie widać?

Aby zrozumieć ten fenomen, musimy zajrzeć głęboko pod ziemię. W wodach studziennych żelazo występuje zazwyczaj w postaci rozpuszczonej (z chemicznego punktu widzenia jest to żelazo dwuwartościowe).

Zbliżenie na kroplę wody studziennej.

Na głębokości kilkunastu lub kilkudziesięciu metrów, gdzie znajduje się woda, nie ma dostępu do tlenu. W takich warunkach beztlenowych żelazo jest całkowicie przezroczyste i zachowuje się dokładnie tak, jak cukier rozpuszczony w herbacie – wiesz, że tam jest, ale go nie widzisz. Woda wydobywana pompą na powierzchnię początkowo zachowuje tę "niewidzialną" formę.

Reakcja z powietrzem, czyli rdzewienie na żywo

Zjawisko zaczyna się w momencie, gdy woda opuszcza wylewkę kranu, słuchawkę prysznicową lub wąż ogrodowy i zderza się z powietrzem.

Kiedy woda nasyca się tlenem z otoczenia, żelazo rozpuszczone błyskawicznie się utlenia (zmienia się w żelazo trójwartościowe). Mówiąc najprościej: żelazo zaczyna rdzewieć na Twoich oczach. Niewidzialne wcześniej cząsteczki wytrącają się z wody, tworząc stały, rdzawy osad, który barwi wodę na żółto i brudzi Twoją piękną ceramikę.

Dlatego woda nalewana do wanny jest czysta, a utlenia się i żółknie dopiero po kilkunastu minutach stania w kontakcie z powietrzem.

Dlaczego zwykły filtr sznurkowy tego nie wyłapuje?

Kiedy woda płynie przez rury i trafia na filtr sznurkowy, żelazo jest w niej nadal rozpuszczone (przezroczyste). Filtr mechaniczny działa jak sito na cząstki stałe – wyłapuje ziarnka piasku czy duże płaty rdzy. Jednak żelazo rozpuszczone jest na tyle małe, że po prostu swobodnie przepływa przez mikroskopijne pory filtra, dokładnie tak samo jak cząsteczki wody. Zmienia się w rdzę dopiero na samym końcu instalacji – w Twojej wannie.

Jak skutecznie pozbyć się problemu?

Aby pozbyć się żelaza ze studni, musimy je najpierw "zmusić" do zardzewienia zanim trafi do domowej instalacji.

W tym celu stosuje się profesjonalne stacje uzdatniania zwane odżelaziaczami. Działają one w dwóch krokach:

  1. Napowietrzanie: Woda ze studni trafia do specjalnego zbiornika, gdzie jest celowo i intensywnie mieszana z powietrzem. To sztucznie wywołuje reakcję utleniania. Żelazo z postaci niewidzialnej zamienia się w widoczne, stałe cząstki rdzy.
  2. Filtracja na złożu: Tak przygotowana, zardzewiała woda przepływa przez potężną butlę wypełnioną specjalnym złożem (np. katalitycznym). Złoże działa jak magnes i gąbka w jednym – skutecznie wychwytuje i zatrzymuje wytrącone cząstki żelaza.

Efekt? Do domowej instalacji trafia woda całkowicie wolna od żelaza. Nie żółknie w wannie, nie brudzi prania i nie zostawia rdzawych zacieków w toalecie.

Podsumowanie

Żółta woda w wannie to nie awaria wodociągu ani słaby filtr mechaniczny pod schodami. To po prostu proces utleniania rozpuszczonego żelaza, z którym zmaga się większość posiadaczy własnych studni. Jedynym skutecznym sposobem na krystaliczną wodę w całym domu jest montaż centralnego odżelaziacza, który zajmie się problemem tam, gdzie on powstaje – jeszcze przed wpuszczeniem wody do domowych rur.

Jeśli problem mętnej lub zażelazionej wody dotyczy również Twojej instalacji, zachęcamy do kontaktu z naszym zespołem. Nasi specjaliści pomogą w interpretacji wyników badań fizykochemicznych wody i dobiorą optymalną stację uzdatniania, która trwale rozwiąże ten problem.

Autor: Tymoteusz Skwierawski

Ekspert zespołu Czysty System. Dzieli się wiedzą na temat uzdatniania wody, ekologii i nowoczesnych rozwiązań domowych.